5 ნოემბერს მართლმადიდებელი ეკლესია მოიხსენებს წმიდა მოციქულ იაკობ მართალს
მოციქული იაკობი, უფლის ხორციელი ძმა, იერუსალიმის პირველ მღვდელმთავრად და ქრისტიანთა სვეტად აღიარებული.
მართლმადიდებელი ეკლესია 5 ნოემბერს წმიდა მოციქულ იაკობს იხსნებს – უფლის ძმის ხორციელ იოსების შვილს, რომელიც წმინდა იაკობ მართლად არის ცნობილი. გადმოცემით, წმიდანი თან ახლდა ყოვლადწმიდა ღვთისმშობელს, როცა იგი ჰეროდეს რისხვას განერიდა და ყრმა იესოსთან ერთად ეგვიპტეში გაიქცა.
სიყმაწვილიდანვე იაკობი ნაზორეველი იყო და მთელი ერი მას „მართალს“ უწოდებდა, რადგან გულმოდგინედ ლოცულობდა და მეტანიების მრავალგზის შესრულებით მუხლების კანი აქლემის ტყავის მსგავსად გაუუხეშდა. წმიდა იაკობი იერუსალიმის ტაძარში წმიდათა წმიდაში შედიოდა და განმარტოებულ ლოცვას აღასრულებდა.
როცა იესო ქრისტემ ქადაგება დაიწყო, იაკობმა დაუყოვნებლივ ირწმუნა განკაცებული ძე ღვთისა და მას შორის იქნა მოციქულთა 70 რჩეულთაგან. ქრისტეს მკვდრეთით აღდგომის შემდეგ, წმიდანი უფლის განსაკუთრებული გამოცხადების ღირსი შეიქნა და დაინიშნა იერუსალიმის პირველ მღვდელმთავრად. იგი ხელმძღვანელობდა მოციქულთა პირველ კრებას, სადაც გადამწყვეტი სიტყვა წარმოთქვა.
წმიდა იაკობის ქადაგებამ მრავალი ებრაელი მოაქცია ქრისტიანობაზე, თუმცა ეს იუდეველ უხუცესებში შურსა და მტრობა გამოიწვია. საბოლოოდ, წმიდანი ძალით აიყვანეს ტაძრის გუმბათზე და მოთხოვეს, უარეყო ქრისტე. მისი საპასუხოდ, იაკობმა აღტაცებით აღაქადაგა იესო ქრისტეს ღვთაებრიობა. უღმერთოებმა წმინდანს ქვები ესროლეს, რის შედეგადაც იგი გარდაიცვალა, 86 წლის ასაკში. მისი მოწამეობრივი სიკვდილი დიდ გავლენას ახდენდა ებრაელებზე და იუდეველთა ომის დაწყებასაც მიაწერენ.
წმიდა მოციქულ იაკობს ეკუთვნის ახალი აღთქმის კათოლიკე ეპისტოლე, მასვე მიეწერება საღვთო ლიტურგიის ტიპიკონის შექმნა, რომელიც საფუძვლად დაედო ბასილი დიდისა და იოანე ოქროპირის ლიტურგიებს. მისი ნაწილები დღეს სხვადასხვა ეკლესიაშია დაცული, მათ შორის თორმეტი მოციქულის ტაძარში რომში, ხოლო 1853 წელს ალექსანდრიელ პატრიარქ იეროთეოსს მოსკოვში გაუგზავნია.
შეგახსენებთ, 4 ნოემბერს მართლმადიდებელი ეკლესია მოიხსენებს მოციქულთასწორ ამბერკის.
