„მალე ახალი წმინდანი გვეყოლება“, - მღვდელი ელიას შლეპეგრელი
მართლმადიდებელ ჟურნალისტთა კავშირის ინტერვიუ საქართველოს მართლმადიდებლური ეკლესიის გერმანელ მღვდელთან პატრიარქ ილია II-ის შესახებ.
მართლმადიდებელ ჟურნალისტთა კავშირი წარმოგიდგენთ ინტერვიუს მამა ელიას შლეპეგრელთან. ის გერმანიისა და ავსტრიის საქართველოს მართლმადიდებლური ეპარქიის მღვდელია და ემსახურება ბრემენში წმინდა გიორგის სახელობის ქართული მართლმადიდებლური სამრევლოს, ასევე წმინდა ანსგარისა და ლამბერტის გერმანულენოვან სამრევლოს. ამ ინტერვიუში ის საუბრობს პატრიარქ ილია II-ის სულიერ მემკვიდრეობასა და მოღვაწეობაზე.
- როგორი იყო თქვენი პირადი რეაქცია პატრიარქ ილია II-ის გარდაცვალების ამბავზე?
მიუხედავად იმისა, რომ ვიცოდით, რომ ეს დღე დადგებოდა, მაინც რთულია სიტყვების პოვნა, როდესაც ეს რეალურად ხდება. მიუხედავად ყველა მწუხარებისა, შეიძლება ითქვას, რომ ეს მისთვის შვება იყო. მისი უწმინდესობის, ილია II-ის გარდაცვალების ამბავმა ღრმად შემაძრწუნა - და ვფიქრობ, არა მხოლოდ მე. პირადად ჩემთვის ეს იმითაც არის განპირობებული, რომ ერთხელ დიდი პატივი მქონდა მასთან შეხვედრის, მასთან საუბრისა და მისი კურთხევის მიღების. ეს შეხვედრა სამუდამოდ ძვირფას და დაუვიწყარ საჩუქრად დარჩება ჩემთვის. კვირას მის დაკრძალვაზეც დავესწარი, რათა პირადად დავემშვიდობო. მალე ახალი წმინდანი გვეყოლება.
- თქვენი აზრით, რა სულიერი და სოციალური როლი შეასრულა პატრიარქმა ილია II-მ საქართველოს მართლმადიდებლური ეკლესიისთვის თითქმის ორმოცდაათი წლის განმავლობაში?
- სიტყვებით ამის გამოხატვა ნამდვილად რთულია. მან საბჭოთა პერიოდის მიერ მნიშვნელოვნად დასუსტებული ეკლესია ჩაიბარა. იმ დროს საქართველოს ძალიან ცოტა აქტიური სამრევლო და მღვდელი ჰყავდა. თავისი სულიერი მოღვაწეობით მან ეს პატარა მართლმადიდებლური ეკლესია აყვავებას დაუბრუნა.
მან არა მხოლოდ ააშენა სტრუქტურები, არამედ უპირველეს ყოვლისა, გააძლიერა ხალხის რწმენა. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი იყო ტრადიციული ქართული საეკლესიო გალობის აღორძინება, რომელიც თითქმის გაქრა მის მაშინდელ რუსულ ეკლესიაში შეერთებამდე და საბჭოთა ეპოქაში. ამ გალობამ აღადგინა ქართული ეკლესიის გამორჩეული იდენტობა და უნიკალური ხასიათი მართლმადიდებლურ სამყაროში.
- როგორ შეიძლება მისი გარდაცვალებამ გავლენა მოახდინოს საქართველოს გარეთ მართლმადიდებლურ თემებზე, მაგალითად, გერმანიასა და სხვა ევროპულ ქვეყნებში?
ვნახოთ, რა მოხდება. პატრიარქს გააჩნდა გაერთიანების განსაკუთრებული ნიჭი და ახლა, მისი გარდაცვალების შემდეგ, ეს განსაკუთრებით ძლიერად იგრძნობა. მან მოახერხა მთელი ერის გაერთიანება. რაც შეეხება დიასპორის სამრევლოებს, ბევრი რამ იქნება დამოკიდებული იმაზე, თუ როგორ იქნება ორგანიზებული ცხოვრება მისი გარდაცვალების შემდეგ. ჩვენ მხოლოდ ახალი პატრიარქის არჩევნებს უნდა დაველოდოთ.
როგორ აფასებთ მისი ლიდერობის მნიშვნელობას სხვადასხვა ადგილობრივ მართლმადიდებლურ ეკლესიას შორის ურთიერთობებისთვის?
მას ძალიან დაბალანსებული და გამაერთიანებელი ხასიათი ჰქონდა. თვით ქართული ეკლესიის შიგნითაც კი მას სხვადასხვა ტენდენციების შერიგება უწევდა, რაც, რა თქმა უნდა, ადვილი არ იყო.
მისმა სიმშვიდემ და წინდახედულობამ ხელი შეუწყო დაძაბულობის გამწვავების თავიდან აცილებას და დიალოგის გზის შენარჩუნებას. დარწმუნებული ვარ, რომ საქართველოს ეკლესიამ ჯერ კიდევ ვერ მიაღწია სრულყოფილებას საკუთარი ხასიათის განვითარებაში - მათ შორის დიასპორაში.
- რა სულიერი გაკვეთილები შეგვიძლია ვისწავლოთ პატრიარქ ილია II-ის ცხოვრებიდან და მსახურებიდან?
მისი ცხოვრებიდან, უპირველეს ყოვლისა, შეგვიძლია ვისწავლოთ თავმდაბლობა, მოთმინება და რწმენაში სიმტკიცე. მან აჩვენა, რომ სულიერი მწყემსი მოქმედებს არა გარეგანი ძალით, არამედ ერთგულებით, ლოცვითა და მსხვერპლის გაღების სურვილით. დიდი ცვლილებების დროს ის ერთგული დარჩა თავისი გზის და არ მისცა გარე გარემოებებს უფლება, განსაზღვროს მისი მსახურება. ეს მნიშვნელოვანი გაკვეთილია ყველა ჩვენგანისთვის - შევინარჩუნოთ რწმენაში მტკიცე რთულ დროსაც კი. თქვენი აზრით, რა იყო მისი მსახურების ყველაზე რთული ნაწილი და რა იყო ყველაზე შთამაგონებელი მორწმუნეებისთვის? უდავოა, რომ ყველაზე რთული იყო ეკლესიის აღდგენა ათწლეულების განმავლობაში ათეიზმისა და დევნის შემდეგ. სულიერად დასუსტებული სტრუქტურის აღორძინება მოითხოვს არა მხოლოდ ორგანიზებას, არამედ, უპირველეს ყოვლისა, დიდ რწმენას და მოთმინებას. მორწმუნეებისთვის ყველაზე შთამაგონებელი იყო მისი მამობრივი სულიერი ძალა. ბევრი მას არა მხოლოდ პატრიარქად, არამედ სულიერ მამად აღიქვამდა. მისი სიმშვიდე, სიტყვები და ყოფნა ხალხს მხარდაჭერასა და ცხოვრების მიმართულებას აძლევდა.
- როგორ წარმოგიდგენიათ საქართველოს მართლმადიდებლური ეკლესიის მომავალი მისი გარდაცვალების შემდეგ?
- მომავალი ნამდვილად არ იქნება გამოწვევების გარეშე. ასეთი მოღვაწის გარდაცვალება ყოველთვის სიცარიელეს ტოვებს. ამავდროულად, დარწმუნებული ვარ, რომ მის მიერ ჩადებული საფუძველი მყარია. თუ ეკლესია ამ სულიერ მემკვიდრეობაზე აშენდება და ტრადიციის ერთგული დარჩება, ის კვლავაც მნიშვნელოვან როლს შეასრულებს - როგორც თავად საქართველოში, ასევე დიასპორაში. მომავალი წლები გამოავლენს, თუ როგორ განვითარდება ეკლესია შემდგომში, მაგრამ ეს ყველაფერი, როგორც ყოველთვის, ღვთის ხელმძღვანელობით ხდება. პატრიარქ ილია II-ის ხსოვნას: დაე, პატრიარქ ილია II-ის სულიერი მემკვიდრეობა არა მხოლოდ ჩვენს მეხსიერებაში შევინარჩუნოთ, არამედ გავაგრძელოთ ის ჩვენს ცხოვრებაშიც. მისი მაგალითი გვიჩვენებს, რომ ჭეშმარიტი სიდიადე რწმენაში, თავმდაბლობასა და ქრისტესადმი ერთგულებაშია. განსაკუთრებით ჩვენს რთულ დროს, ჩვენ მოწოდებულნი ვართ გავაგრძელოთ ის, რაც მან დაიწყო: შევინარჩუნოთ ცოცხალი რწმენა, გავუფრთხილდეთ ერთობას და დავრჩეთ ურყევ ლოცვაში. უფალმა აცხონოს მისი სული და მიანიჭოს მას საუკუნო სიცოცხლე. და იყოს ის ყველა ჩვენგანის შუამავალი ღვთის ტახტის წინაშე.
