ესტონეთმა მიიღო კანონი რუსეთის მართლმადიდებლურ ეკლესიასთან კანონიკური კავშირის გაწყვეტის შესახებ

ალექსანდრე ნეველის ტაძარი ტუმპეაში. ფოტო: Sander Ilvest

2025 წლის 10 აპრილს ესტონეთის პარლამენტმა (რიიგიკოგუ) მესამე მოსმენით მიიღო ცვლილებები „ეკლესიებისა და სამრევლოების შესახებ“ კანონში, რომელიც მიმართულია ესტონეთის მართლმადიდებლური ქრისტიანული ეკლესიის (ემქე) წინააღმდეგ, რომელიც მოსკოვის საპატრიარქოს ნაწილია. კანონის მიღებას 60-მა დეპუტატმა დაუჭირა მხარი, 13-მა წინააღმდეგ მისცა ხმა, თავი არცერთმა არ შეიკავა, წერს Postimees.

მიღებული ცვლილებების თანახმად, ესტონეთის ტერიტორიაზე მოქმედ არცერთ ეკლესიას, მონასტერს ან სამრევლოს არ აქვს უფლება დაექვემდებაროს ან ასოცირდეს უცხო სახელმწიფოში განლაგებულ მმართველ ორგანოსთან, რომელიც, ესტონეთის ხელისუფლების აზრით, საფრთხეს უქმნის ესტონეთის ეროვნულ უსაფრთხოებას, საზოგადოებრივ წესრიგს ან კონსტიტუციურ წესრიგს.

კანონი ასევე კრძალავს ისეთ პირებთან ან ინსტიტუტებთან კავშირს, რომლებიც, სავარაუდოდ, „ომისკენ, ტერორისტული დანაშაულებისკენ, ძალადობისკენ ან სამხედრო აგრესიის მხარდაჭერისკენ“ არიან მოწოდებულნი.

სინამდვილეში, ახალი კანონი ესტონეთის მართლმადიდებლური ქრისტიანული ეკლესიისგან (ესტონეთის მართლმადიდებლური ეკლესიის ახალი სახელწოდება) მოითხოვს კანონიკური კავშირების სრულად გაწყვეტას მოსკოვის საპატრიარქოსა და რუსეთის მართლმადიდებლურ ეკლესიასთან. კანონი მოითხოვს, რომ ემე-მ მნიშვნელოვანი ცვლილებები შეიტანოს თავის წესდებაში და შეწყვიტოს ყოველგვარი ურთიერთქმედება მოსკოვში არსებულ საეკლესიო ცენტრთან.

კანონის შეუსრულებლობის შემთხვევაში, ესტონეთის შინაგან საქმეთა მინისტრს უფლება აქვს მიმართოს სასამართლოს ეკლესიასთან დაკავშირებული იმ იურიდიული პირების ლიკვიდაციის მოთხოვნით, რომლებიც, ხელისუფლების აზრით, არღვევენ კანონს.

შეგახსენებთ, რომ 2025 წლის 24 მარტს სასამართლომ დააკმაყოფილა მოსკოვის საპატრიარქოს ესტონეთის მართლმადიდებლური ეკლესიის (ემე მს) მოთხოვნა სახელწოდების „ესტონეთის ქრისტიანული მართლმადიდებლური ეკლესიის“ შეცვლის შესახებ. თუმცა, ხელისუფლებამ ეკლესიების შესახებ კანონში შეიტანა ცვლილებები, რომლებიც ამ ეკლესიის წინააღმდეგ იყო მიმართული.