აუდიტი: ლავრის რეზერვმა არაეფექტურად დახარჯა 29,5 მილიონი გრივნა

ნაკრძალის კუთვნილი ობიექტი ზემო ლავრაში. ფოტო: скриншот видео facebook.com/1kozaktv

ბუღალტრული პალატის აუდიტის შემდეგ, ეროვნული რეზერვის "კიევ-პეჩერის ლავრას" მიერ საბიუჯეტო სახსრების გამოყენებაში მნიშვნელოვანი ხარვეზები გამოვლინდა, რომლის საერთო მოცულობამ 29,5 მილიონი გრივნა შეადგინა.

აუდიტი აღნიშნავს, რომ მენეჯმენტის არაეფექტური გადაწყვეტილებების გამო, რეზერვმა არ გამოიყენა და ბიუჯეტში დააბრუნა დამტკიცებული საბიუჯეტო სახსრების 25,2 მილიონი გრივნა. ეს იმაზე მეტყველებს, რომ რეზერვმა ვერ შეძლო ხარჯების სწორად დაგეგმვა და ბიუჯეტის დროულად კორექტირება.

ანგარიშთა პალატას აქვს პრეტენზია რეზერვის წინააღმდეგ თანხების არამიზნობრივ და არაეფექტურ გამოყენებასთან დაკავშირებით. ამრიგად, 21,2 მილიონი გრივნა გამოიყო რეგულარული პერსონალისთვის პრემიების გადასახდელად, თუმცა ასეთი საჭიროება არ იყო გამართლებული. 500 000 გრივნა გადაუხადეს უფროს მეცნიერ თანამშრომელს, რომელიც 2016 წელს უკანონოდ გაათავისუფლეს სამსახურიდან. 7,8 მილიონი გრივნა გამოიყო პრემიებისთვის იმ თანამშრომლებისთვის, რომლებიც არ ასრულებდნენ შემოქმედებით, სამუზეუმო ან სამეცნიერო ფუნქციებს.

რეზერვის ბიუჯეტის მომზადებაში აუდიტმა დააფიქსირა დარღვევები, მათ შორის არასწორად გამოყოფილი ხარჯები 1,9 მილიონი გრივნა.

აუდიტორებმა ასევე მიუთითეს, რომ რეზერვსა და კულტურის სამინისტროს არ ჰქონდათ შექმნილი შიდა კონტროლის ყოვლისმომცველი სისტემა. ამან განაპირობა ის, რომ დაფინანსებისა და მენეჯმენტის ნეგატიური ტენდენციები დროულად არ გამოვლინდა და, შედეგად, პრობლემების აღმოფხვრის შესახებ გადაწყვეტილებები დაგვიანებით იქნა მიღებული.

ამასთან, ბუღალტრული აღრიცხვის პალატის ანგარიშში ნათქვამია, რომ რეზერვი საჭირო თანხის მხოლოდ 51,2%-ით დაფინანსდა. ამან მნიშვნელოვანი რისკები შექმნა როგორც მიმდინარე, ისე კაპიტალური სამუშაოების განხორციელებისთვის: მიმდინარე ხარჯები დაფინანსდა 82.3%-ით, რამაც საშუალება მისცა დაფაროს რეზერვის ყოველდღიური საჭიროებების მხოლოდ ნაწილი. კაპიტალური ხარჯები მხოლოდ 9.7%-ით დაფინანსდა. ამან გამოიწვია მნიშვნელოვანი შეფერხება და კულტურული მემკვიდრეობის ობიექტებზე აღდგენითი და სარემონტო სამუშაოების არასაკმარისი განხორციელება.

ქრონიკული არასაკმარისი დაფინანსებისა და საბიუჯეტო სახსრების არაეფექტური გამოყენების გამო, 2020-2023 წლებში 140-დან მხოლოდ 7 ობიექტში ჩატარდა სარემონტო-აღდგენითი სამუშაოები. ამასთან, რესტავრაციაზე 29,1 მილიონი გრივნა დაიხარჯა. აუდიტის შედეგად დადგინდა, რომ 38 ძეგლი არადამაკმაყოფილებელ მდგომარეობაშია, 4 ძეგლი კი ავარიულ მდგომარეობაშია, რაც მათი განადგურების რეალურ საფრთხეს ქმნის.

ხარვეზების აღმოსაფხვრელად აუდიტმა მინისტრთა კაბინეტს შესთავაზეს რეზერვის მოწყობის გეგმის შემუშავებისა და სამეთვალყურეო საბჭოს დამტკიცების პროცედურის დადგენა. კულტურის სამინისტროს შესთავაზეს შექმნას მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლების მართვის ორგანო და უკრაინაში იუნესკოს მემკვიდრეობის საკითხებზე საბჭო.

როგორც მჟკ წერდა, ადრე ინტერნეტში აჩვენეს ზემო ლავრის ობიექტების საშინელი მდგომარეობა, რომელიც ეკუთვნის კიევ-პეჩერის ეროვნულ ისტორიულ-კულტურულ ნაკრძალს.